Một góc xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, nơi nguồn lực đầu tư được tập trung cho các công trình thiết yếu, phục vụ đời sống và phát triển sản xuất của người dân
Rà soát từng dự án, tháo gỡ điểm nghẽn giải ngân
Để đẩy nhanh tiến độ giải ngân nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được kéo dài từ giai đoạn 2021-2025 sang năm 2026, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã chủ động tham mưu UBND tỉnh, phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai các giải pháp tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Tổng nguồn vốn ngân sách Trung ương được kéo dài là 1.558,5 tỷ đồng, gồm 949,992 tỷ đồng vốn đầu tư và 608,508 tỷ đồng vốn sự nghiệp. Đến ngày 30/8/2026, số vốn giải ngân đạt 649,895 tỷ đồng, tương đương 41,7% kế hoạch; trong đó, vốn đầu tư đạt 35%, vốn sự nghiệp đạt 52,21%.
Kết quả giải ngân cho thấy yêu cầu tiếp tục đẩy nhanh tiến độ thực hiện các nhiệm vụ trong những tháng cuối năm. Trên cơ sở đó, Sở Dân tộc và Tôn giáo tham mưu rà soát toàn bộ dự án, tiểu dự án, nội dung thành phần và kế hoạch vốn được kéo dài; xác định cụ thể tiến độ, khối lượng đã thực hiện, khả năng hoàn thành và nhu cầu vốn của từng nhiệm vụ, từng chủ đầu tư. Qua rà soát, các dự án được phân loại theo tình hình triển khai và khả năng giải ngân, làm căn cứ điều chỉnh, bố trí nguồn lực phù hợp với thực tế.
Đối với các công trình, dự án chuyển tiếp và nhiệm vụ đủ điều kiện triển khai, nghiệm thu, thanh toán, các cơ quan, đơn vị tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Với những dự án không còn khả năng hoàn thành hoặc không còn nhu cầu sử dụng vốn, cơ quan chức năng tham mưu điều chỉnh kế hoạch kịp thời, tránh tình trạng vốn phân bổ nhưng không thể giải ngân, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước.
Theo rà soát, dự kiến số vốn không thực hiện được khoảng 182,229 tỷ đồng, trong đó vốn đầu tư là 144,172 tỷ đồng và vốn sự nghiệp là 38,057 tỷ đồng. Việc xác định cụ thể số vốn này là cơ sở để cơ quan có thẩm quyền xem xét điều chuyển, thu hồi hoặc xử lý theo quy định, bảo đảm nguồn lực được sử dụng phù hợp với nhu cầu và khả năng thực hiện của từng nhiệm vụ.
Cùng với rà soát nguồn vốn, công tác kiểm tra, đôn đốc tại cơ sở được tăng cường. Các cơ quan chuyên môn phối hợp với địa phương nắm bắt tình hình thực hiện dự án, kịp thời nhận diện những khó khăn liên quan đến hồ sơ, thủ tục, giải phóng mặt bằng, tổ chức thi công, nghiệm thu và thanh toán để tham mưu giải pháp xử lý. Chủ đầu tư được yêu cầu chủ động xây dựng tiến độ cụ thể, bám sát khối lượng thực tế, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, thanh toán, quyết toán đối với các công trình đủ điều kiện. Trong đó, thanh toán theo khối lượng hoàn thành là một trong những giải pháp cần tập trung thực hiện nhằm đẩy nhanh tiến độ giải ngân, nhất là đối với các dự án đã có khối lượng thi công nhưng chưa hoàn tất thủ tục thanh toán.
Chủ động nguồn lực, sẵn sàng triển khai giai đoạn 2026-2030
Song song với nhiệm vụ giải ngân nguồn vốn chuyển tiếp, Tuyên Quang đang khẩn trương chuẩn bị các điều kiện để triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030 theo Quyết định số 417/QĐ-BNNMT ngày 31/01/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Tuyên Quang có 1.730 thôn vùng đồng bào DTTS&MN, trong đó có 946 thôn đặc biệt khó khăn.
Tỉnh đã kiện toàn Ban Chỉ đạo cấp tỉnh, trình HĐND tỉnh ban hành các nghị quyết về phân cấp quản lý, nguyên tắc phân bổ vốn và cơ chế hỗ trợ thực hiện Chương trình. Đồng thời, các cơ quan chức năng khẩn trương xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn, kế hoạch thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030; rà soát mục tiêu, nhiệm vụ, nhu cầu nguồn lực và điều kiện thực tế tại từng địa bàn để làm cơ sở tổ chức triển khai.
Sở Dân tộc và Tôn giáo phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan, địa phương rà soát, tổng hợp nhu cầu kinh phí, tham gia hoàn thiện cơ chế, chính sách và hướng dẫn thực hiện. Theo phân công, Sở Dân tộc và Tôn giáo là cơ quan chủ trì tham mưu thực hiện Hợp phần thứ hai; đồng thời theo dõi, kiểm tra, đánh giá tình hình triển khai, tổng hợp những khó khăn, vướng mắc để báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết.
Các nghị quyết được HĐND tỉnh ban hành về phân cấp thẩm quyền quyết định phân bổ, điều chỉnh kế hoạch đầu tư công; nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn ngân sách nhà nước thực hiện Chương trình giai đoạn 2026-2030 tạo cơ sở pháp lý cho quá trình tổ chức thực hiện. Trên cơ sở đó, các cơ quan, địa phương có điều kiện chủ động hơn trong quản lý, phân bổ nguồn lực, gắn trách nhiệm thực hiện với yêu cầu sử dụng vốn đúng mục đích, đúng đối tượng và phù hợp với nhu cầu thực tế.
Đồng chí Đỗ Hùng Đức, Phó Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định, tỉnh Tuyên Quang nhận thức sâu sắc ý nghĩa, tầm quan trọng của các chương trình mục tiêu quốc gia đối với phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống nhân dân. Bước sang giai đoạn 2026-2030, tỉnh xác định tiếp tục triển khai các chương trình theo quan điểm phát triển nhanh, bền vững, lấy người dân làm trung tâm, phát huy nội lực cộng đồng, sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực đầu tư, gắn với thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Theo đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh, thời gian tới, Tuyên Quang sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách; nâng cao hiệu lực, hiệu quả chỉ đạo, điều hành; ưu tiên bố trí nguồn lực cho các địa bàn đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa. Cùng với đó, tỉnh chú trọng đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở, đáp ứng yêu cầu tổ chức thực hiện các chương trình trong giai đoạn mới.
Trong những tháng cuối năm 2026, tỉnh tập trung rà soát từng dự án, từng nguồn vốn; ưu tiên nhiệm vụ có khả năng hoàn thành; đôn đốc giải ngân theo tiến độ và xử lý kịp thời nguồn vốn không còn nhu cầu hoặc không có khả năng thực hiện. Cùng với đó, tăng cường kiểm tra, giám sát, đề cao trách nhiệm của chủ đầu tư và người đứng đầu cơ quan, đơn vị; bảo đảm việc phân bổ, quản lý, sử dụng ngân sách tuân thủ quy định, công khai và hiệu quả.
Quyết liệt tháo gỡ những điểm nghẽn trong giải ngân, đồng thời chủ động chuẩn bị các điều kiện triển khai chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030 sẽ tạo nền tảng quan trọng để Tuyên Quang phát huy hiệu quả các nguồn lực đầu tư, đưa chính sách đến đúng đối tượng, sát nhu cầu thực tiễn. Qua đó, từng bước tạo sinh kế ổn định, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống nhân dân, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa và địa bàn đặc biệt khó khăn, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh theo hướng nhanh, bền vững và bao trùm.
Biên tập viên Cổng TTĐT tỉnh
